Verseश्लोकः

Expand all

1तत्साक्षिकं भवेत्तद्यद्येनानुभूयते ।

2कस्याप्यननुभूतार्थं साक्षित्वं नोपपद्यते ॥२१७॥

Śloka 216All ŚlokasŚloka 218

Commentaryव्याख्या

Expand all

1यदतु येनानुभूयते अनुभवविषयीक्रियते तत्तु सः साक्षी यस्य तत्तु तत्साक्षिकं भवेत्

2सर्वाभावं विना किञ्चिन्नपश्यामीयुक्त्वात् सर्वाभावं विना किञ्चिन्पश्यामीयुक्तमेव भवति इति तस्याभावस्य दर्शनविषयत्वं, तव द्रष्टृत्वं

3अतः प्रत्यगात्मा स्वयं साक्षात्

4त्वया दृष्टः सः अभावः स्वतःसाक्षिक इति तत्साक्षिकं त्वं आत्मेति भावः।

5तत्र हेतुमाह अनन्युभूतार्थं स्वकीयानुभवाविषये अर्थे कस्यापि पुरुषस्य साक्षित्वं नोपपद्यते अकर्तृत्वे सति बोद्धृत्वस्यैव साक्षित्वात् ॥२१७॥

Śloka 216All ŚlokasŚloka 218